نیویورک تایمز: خشم فزاینده اروپا به ترامپ، ماکرون ترامپ را جدی نمی داند
شنبه 15 فروردین
........................
"پزشکان برای حقوق بشر"؛ خواستار توقف حمله به زیرساختهای انرژی غیرنظامی
حملات ایالات متحده و اسرائیل به زیرساختهای انرژی ایران، از جمله پالایشگاههای نفت، تأسیسات فرآوری گاز و انبارهای سوخت، خطرات جدی برای سلامت و محیط زیست جمعیت غیرنظامی در ایران ایجاد میکند، پزشکان برای حقوق بشر و مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران روز جمعه هشدار دادند. همه طرفهای درگیر در این مناقشه باید حملات به زیرساختهای انرژی را که منجر به آسیب گسترده به سلامت عمومی میشود و نقض ممنوعیتهای حقوق بینالملل در خصوص حملاتی است که آسیب نامتناسب به غیرنظامیان وارد میکند، متوقف کنند.
این خطرات در شرایطی رخ میدهد که نظام سلامت از پیش بهشدت تحت تأثیر تقاضای سنگین ناشی از خشونت علیه غیرنظامیان و حملات به کارکنان بهداشت و درمان توسط حکومت ایران در اوایل سال جاری، آسیب مستقیم به مراکز درمانی، و همچنین کمبود مداوم تجهیزات پزشکی به دلیل تحریمها و بحران اقتصادی قرار گرفته است. کارکنان بهداشت و درمان در ایران به مجموعه فعالان حقوق بشر گزارش دادهاند که حملات ایالات متحده و اسرائیل به زیرساختهای انرژی و بهداشتی پیامدهای شدیدی به همراه داشته است.
یک جراح عمومی در ایران گفت: در دوره پس از حملات به انبارهای سوخت، حتی در بیمارستان ما که تخصصی در مراقبتهای تنفسی ندارد، افزایش قابل توجهی در تعداد بیمارانی که با مشکلات تنفسی، سرفههای مداوم و نشانههای تحریک مجاری تنفسی مراجعه میکردند، مشاهده کردیم. یکی از چالشهای اصلی محدودیت در تأمین بود. در مقاطع مختلف با کمبود داروهای کلیدی مواجه شدیم.
یک متخصص در تهران به مجموعه فعالان حقوق بشر گفت بیماران در ایران با حملات شدید آسم [… ] و همچنین چندین فرد که پیشتر سالم بودند و با برونکواسپاسم، سرفه مداوم و کاهش اشباع اکسیژن مراجعه میکنند روبهرو هستند.
یک ارائهدهنده خدمات درمانی در یک بیمارستان تخصصی در تهران گفت: فشار بر مرکز ما همچنین به دلیل آسیب به مراکز درمانی کوچکتر افزایش یافته است. بیمارانی که معمولاً بهصورت محلی تثبیت یا درمان میشدند، اکنون به ما ارجاع داده میشوند که بار کاری را افزایش میدهد. […] حجم و شدت موارد از ظرفیت معمول فراتر رفته است.
سمشناسان محیطزیست نیز بر آسیبهای کوتاهمدت و بلندمدتی که جمعیتها در اثر آتشسوزیهای گسترده نفتی ممکن است تجربه کنند، تأکید کردهاند.
آلاستیر هی، دکترای سمشناسی محیطی، استاد بازنشسته دانشگاه لیدز و عضو شورای مشورتی پزشکان برای حقوق بشر، گفت: اثرات بهداشتی ناشی از قرار گرفتن در معرض سوختن نفت بهخوبی در میان کسانی که در جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱ و حادثه نشت نفت دیپواتر هورایزن در سال ۲۰۱۰ در معرض آن قرار گرفتند، مستند شده است. طیف گستردهای از اثرات تنفسی و قلبیعروقی در جمعیتهای نسبتاً سالم مشاهده شد، در حالی که این اثرات احتمالاً در جمعیت عمومی که شامل کودکان خردسال و سالمندان و بسیاری با مشکلات زمینهای هستند، بسیار شدیدتر خواهد بود. مشکلات اضافی ناشی از احتراق مرتبط با نفت بهسادگی با اجتناب از حمله به زیرساختهای انرژی قابل پیشگیری است. همه طرفهای درگیر در مناقشه فعلی در خلیج فارس باید از حمله به تأسیسات انرژی خودداری کنند.
شواهد از آتشسوزیهای گسترده نفتی گذشته نشان میدهد که احتراق نفت ترکیبی پیچیده از آلایندههای سمی آزاد میکند، از جمله طیف وسیعی از ذرات در اندازههای مختلف، اکسیدهای گوگرد و نیتروژن، ترکیبات آلی فرار، هیدروکربنهای آروماتیک چندحلقهای، آئروسلهای اسیدی و فلزات سنگین. این انتشارها میتوانند مسافتهای طولانی را طی کرده، کیفیت هوا را کاهش داده و آب و خاک را آلوده کنند.
گزارشهای اولیه از مناطق آسیبدیده در ایران که از ستونهای متراکم دود و گزارشهایی از باران سیاه حکایت دارد، با انتشار محصولات جانبی خطرناک احتراق سازگار است. قرار گرفتن در معرض این آلایندهها با علائم حاد تنفسی مانند تنگی نفس، سرفه، تحریک چشم و بیماریهای پوستی، و همچنین تشدید بیماریهای قلبیعروقی و بیماریهای تنفسی مانند سینوزیت و آسم مرتبط است.
در یک حمله به یک انبار نفت در البرز، مجموعه فعالان حقوق بشر دستکم شش کشته غیرنظامی و ۲۱ مجروح را مستند کرده است که نشان میدهد این حملات نهتنها پیامدهای جدی برای سلامت دارند، بلکه مستقیماً نیز منجر به تلفات غیرنظامی میشوند.
شواهد همچنین نشاندهنده احتمال بروز اثرات بلندمدت بر سلامت است. این موارد شامل بیماریهای مزمن تنفسی، کاهش عملکرد ریه و سایر تأثیرات سیستمیک میشود. مقیاس و مدتزمان این آتشسوزیها نگرانیهای جدی درباره مواجهه طولانیمدت ایجاد میکند، بهویژه برای جمعیتهایی که در نزدیکی مناطق آسیبدیده زندگی میکنند.
حقوق بینالملل بهطور کلی حمله به زیرساختهای انرژی را ممنوع میکند و تصریح دارد که چنین حملاتی نباید باعث آسیب نامتناسب به غیرنظامیان شود. پیامدهای قابل پیشبینی، شدید و گسترده تخریب زیرساختهای انرژی بر زندگی غیرنظامیان – در کوتاهمدت و بلندمدت – مستلزم احتیاط و توجه بیشتر در هرگونه ارزیابی آسیب به غیرنظامیان در برنامهریزی حملات است.
پزشکان برای حقوق بشر و مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران از اسرائیل، ایالات متحده و ایران میخواهند که به همه تهدیدها و حملات به زیرساختهای انرژی که نقض حقوق بینالملل است پایان دهند و به تعهدات خود برای حفاظت از غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی، از جمله تأسیسات ضروری برای سلامت عمومی و ایمنی محیط زیست، پایبند باشند. همچنین از دولتهای کشورهای آسیبدیده میخواهند که اقدامات فوری برای کاهش مواجهه، حفاظت از جمعیتهای آسیبدیده و اطمینان از حمایت از نظام سلامت برای پاسخ مؤثر اتخاذ کنند.
..................................
انتقاد سازمان جهانی بهداشت به تخریب انستیتو پاستور؛ چرا چند کشور همکاری را با انستیتو محدود کردند؟
در پی انتشار خبر تخریب انستیتو تحقیقاتی پاستور در تهران، مدیرکل سازمان جهانی بهداشت در پیامی در شبکه ایکس هشدار داد که جنگ در ایران و منطقه بر ارائه خدمات بهداشتی و درمانی و ایمنی فعالان این بخش و بیماران اثر گذاشته است.
تدروس آدانوم گبرِیسوس در ادامه با اشاره به تاریخچهای کوتاه از انستیتو پاستور گفته است که دو بخش از این مرکز با سازمان زیر نظر او همکاری داشتهاند.
رسانههای داخل ایران روز پنجشنبه، ۱۳ فروردین، به نقل از احسان مصطفوی، رئیس انستیتو پاستور ایران، که قدمتی بیش از یک قرن دارد نوشتند: ساختمانهای مختلفی از انستیتو پاستور ایران مانند بخشهای مالاریا، بانک سلولی، تحقیقات بالینی، بیوتکنولوژی و یک سری از بخشهای پشتیبان مانند دفتر فناوریهای اطلاعاتی و دفتر فنی مهندسی تخریب شده است.
به گفته مصطفوی، شدت و موج حملات در حدی بوده که سایر ساختمانها و تجهیزات انستیتو پاستور ایران نیز آسیب بسیار جدی دیده است و عملاً شرایط کار و فعالیت را در ساختمان مرکزی غیرممکن کرده است.
در هیچ خبری در رسانههای داخل به طور مشخص نیامده است که انستیتو پاستور در چه تاریخی هدف حمله قرار گرفته، اما خبر این حمله را روز پنجشنبه حسین کرمانپور، مسئول روابط عمومی وزارت بهداشت، رسانهای کرد.
از گفتههای احسان مصطفوی چنین برمیآید که انستیتو پاستور در روزها یا هفتههای اخیر سه بار هدف حمله قرار گرفته است.
اما همزمان با انتقادها از حمله آمریکا و اسرائیل به انستیتو پاستور توسط مقامات رسمی و همین طور کاربران ایرانی در شبکههای اجتماعی، خبرهایی هم در این شبکهها منتشر شده از این که دستکم چند کشور غربی از دهه ۲۰۰۰ همکاری با انستیتو پاستور را به دلیل برخی تحقیقات که میتواند به ساخت تسلیحات بیولوژیکی و شیمیایی مرتبط باشد محدود کرده یا برخی فعالیتها در این موسسه را مایه نگرانی خواندهاند.
کانادا، ژاپن، بریتانیا و ایالات متحده از جمله این کشورها هستند.
مدیرکل سازمان جهانی بهداشت در پیام خود نوشته است که از روز ۱۰ اسفندماه ۱۴۰۴ تاکنون بیش از ۲۰ حمله به مراکز درمانی و بهداشتی در ایران شده است که این سازمان توانسته است راستیآزماییشان کند.
..............................
بنبست دیپلماتیک: توقف مذاکرات با ایران؛ آمریکا و اسرائیل جنگ را تشدید میکنند
رسانه اسرائیل هیوم گزارش داد که آمریکا به اسرائیل اطلاع داده است که مذاکرات با ایران به بنبست رسیده است.
همزمان، گزارشها حاکی است که آمریکاییها با کشورهای خلیج فارس درباره ادامه درگیریها در حال گفتگو هستند. به گزارش اسرائیل هیوم، در چارچوب این مذاکرات، توافق شده است که حملات به اهداف اقتصادی بهویژه آنهایی که با سپاه مرتبط هستند و همچنین زیرساختهای غیرنظامی که توسط رژیم استفاده میشوند، تشدید شود.
تا این لحظه، هیچ تصمیمی برای حمله به اهداف راهبردی مانند نیروگاههای بزرگ یا زیرساختهای نفتی اتخاذ نشده است؛ با این حال، تخریب پل کرج و آسیب به کارخانههایی که بهطور رسمی بهعنوان صنایع نظامی شناخته نمیشوند، توامان با تکمیل فهرست اصلی اهداف نظامی، نشاندهنده مسیر احتمالی عملیات نظامی است.
یک منبع دیپلماتیک منطقهای اعلام کرد که فقدان اعتماد میان طرفین، بزرگترین مانع پیشرفت در مذاکرات بین تهران و واشنگتن است. ایران بر اساس تجربه تلخ گذشته، خواستار توقف فوری درگیریها و تضمینهایی شده که در صورت بروز مشکل در مذاکرات، جنگ مجددا از سر گرفته نشود.
در مقابل، آمریکاییها خواستار بازگشایی کامل و بدون محدودیت تنگه هرمز و تحویل تمام اورانیوم غنیشده شدهاند.
بر اساس گفته این منبع، این درخواست به این نکته اشاره داشت که گفته میشود ایران پیشتر با مباهات اعلام کرده بود که ذخایر اورانیوم آنها برای ساخت ۱۰ بمب کافی است.
این اظهارنظر توسط فرستاده ویژه، استیو ویتکاف، افشا شد و گفته میشود در تماسهای پیشین مطرح شده بود. با این حال، مذاکرات هنوز بهطور کامل متوقف نشده و پیامها از طریق میانجیگری دو کشور منطقه منتقل میشود، هرچند مشخص نیست کدام طرف ایرانی در این روند دخیل است.
پس از سخنرانی اخیر دونالد ترامپ، ارزیابیها در اسرائیل و آمریکا این است که حملات دستکم برای ۱۰ روز آینده ادامه خواهد داشت. در همین راستا، فهرست گستردهتری از اهداف تهیه شده که هدف آن دشوار کردن بازسازی زیرساختهای نظامی ایران به مرور زمان و همزمان وارد کردن ضربه به اقتصاد و منابع درآمدی این کشور است.
به گزارش رسانه اسرائیلی، تحلیلگران در اسرائیل و کشورهای حاشیه خلیج فارس بر این باورند که جنگ تنها زمانی خاتمه خواهد یافت که راهحلی عملی برای بازگشایی تنگه هرمز و بازگرداندن جریان تردد دریایی به شرایط پیش از آغاز درگیریها پیدا شود.
.........................................
آنتونیو گوترش: در آستانۀ یک جنگ گستردهتر آمریکا و اسرائیل با ایران هستیم
در حالی که در سیوچهارمین روز جنگ، تبادل آتش همچنان میان طرفهای درگیر ادامه دارد، آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل متحد روز پنجشنبه هشدار داد که جهان در آستانه یک جنگ گستردهتر در خاورمیانه است و خواستار توقف فوری حملات اسرائیل و آمریکا علیه ایران و نیز حملات تهران علیه همسایگانش شد.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، آنتونیو گوترش اعلام کرده است: این جنگ پیامدهای فاجعهباری در سراسر جهان به همراه خواهد داشت. این اظهارات یک روز پس از سخنرانی دونالد ترامپ مطرح شد که در آن تلاش کرده بود عملیات نظامی آمریکا را توجیه کند.
گوترش افزوده است: بسیاری از جنبههای این درگیری نامشخص است، اما یک نکته روشن است که اگر طبلهای جنگ همچنان به صدا درآید، تشدید تنش همهچیز را بدتر خواهد کرد. این چرخۀ مرگ و ویرانی باید متوقف شود.
در همین حال امانوئل ماکرون، رئیس جمهوری فرانسه نیز گفت جنگ راهحل پایداری برای مسألۀ هستهای ایران نیست و روسیه و عربستان نیز خواستار پایان درگیریها در خاور میانه شدند.
..................................
انسداد تنگه هرمز؛ از شوک انرژی تا چشمانداز افزایش قیمت مواد غذایی در ماه های آینده
تنگه هرمز یکی از حیاتیترین گلوگاههای اقتصاد جهانی است؛ مسیری که حدود یکپنجم نفت و گاز مایع مصرفی جهان از آن عبور میکند. اما اهمیت این گذرگاه فراتر از انرژی است و بخش قابل توجهی از تجارت مواد اولیه کلیدی نیز به آن وابسته است.
یکی از مهمترین این حوزهها، بازار کودهای شیمیایی است. حدود ۳۵ درصد تجارت دریایی این محصولات از مسیر هرمز انجام میشود. همزمان با آغاز فصل کشت در بهار، اختلال در عرضه موجب جهش قابل توجه قیمتها شده است؛ بهطوریکه قیمت اوره طی یک ماه حدود ۵۰ درصد و آمونیاک ۲۵ درصد افزایش یافته است.
این روند، چشمانداز افزایش قیمت مواد غذایی در ماههای آینده را تقویت کرده است.
برآوردهای سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد نیز نشان میدهد در صورت تداوم بحران، میانگین قیمتهای جهانی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ میتواند بین ۱۵ تا ۲۰ درصد افزایش یابد.
ابعاد بحران به همینجا ختم نمیشود. کمبود گاز هلیوم،که بهعنوان محصول جانبی تولید گاز طبیعی بهدست میآید، به یکی دیگر از گلوگاههای صنعتی تبدیل شده است.
هلیوم نقش حیاتی در تولید تراشههای کامپیوتری، نمایشگرهای تخت، کابلهای فیبر نوری، تجهیزات پزشکی مانند MRI و حتی صنایع هوافضا دارد. قطر با سهمی حدود ۳۵ درصد از عرضه جهانی و تولید سالانه قابل توجه، یکی از بازیگران کلیدی این بازار است و هرگونه اختلال در صادرات آن، اثرات فوری بر صنایع پیشرفته خواهد داشت.
در همین حال، کشورهای حوزه خلیج فارس از بازیگران اصلی صنعت پتروشیمی جهان هستند و سالانه حدود ۱۶۰ میلیون تن انواع محصولات پتروشیمی تولید میکنند که بخش عمده آن صادر میشود.
این محصولات، از مواد اولیه صنایع بستهبندی و خودروسازی گرفته تا تولید کالاهای مصرفی، نقشی بنیادین در اقتصاد جهانی دارند؛ از این رو هرگونه اختلال در صادرات آنها، بهسرعت در زنجیره تولید جهانی منعکس میشود.
بازار فلزات نیز از این شوک بینصیب نمانده است. کشورهای عربی خلیج فارس حدود یکچهارم بازار جهانی آلومینیوم را در اختیار دارند؛ فلزی استراتژیک که در صنایع هوافضا، خودروسازی، کشتیسازی و الکترونیک کاربرد گسترده دارد. در این میان، هدف قرار گرفتن یکی از بزرگترین واحدهای تولید آلومینیوم در امارات، بر نگرانیها درباره تداوم عرضه این فلز افزوده است.
در نهایت، باید به نقش گسترده این منطقه در تجارت جهانی اشاره کرد. کشورهای عربی حوزه خلیج فارس سالانه حدود ۱.۶ تریلیون دلار تجارت دارند و تنها حجم مبادلات آنها با چین در سال گذشته به حدود ۳۴۰ میلیارد دلار رسیده است، رقمی که تقریباً معادل تولید ناخالص داخلی ایران در همان سال است.
در مجموع، آنچه در تنگه هرمز رخ میدهد، صرفاً یک بحران منطقهای نیست، بلکه یک اختلال سیستماتیک در اقتصاد جهانی است؛ اختلالی که پیامدهای آن از قیمت سوخت تا سفره مصرفکنندگان در سراسر جهان امتداد خواهد یافت.
......................................
نیویورک تایمز: خشم فزاینده اروپا به ترامپ، ماکرون ترامپ را جدی نمی داند
امانوئل ماکرون، رئیس جمهوری فرانسه روز پنجشنبه دوم آوریل؛ در سخنانی ضمن انتقاد از دونالد ترامپ گفت که رویکرد او نسبت به جنگ در ایران جدی نیست و حملاتش به ناتو در واقع به اتحاد اروپایی–آمریکایی آسیب میزند. او در جریان سفر به کره جنوبی گفت: وقتی جدی هستیم، حرفی نمیزنیم که با گفته دیروزمان مخالف باشد.
ماکرون تأکید کرد: ما درباره جنگ صحبت میکنیم، درباره زنها و مردانی که در میدان نبرد هستند، درباره غیرنظامیانی که کشته میشوند و نیز درباره تاثیر این جنگ بر اقتصادمان.
روزنامه نیویورک تایمز در تازهترین گزارش خود با بیان اینکه رئیسجمهوری فرانسه یکی از چندین مقام اروپایی است که درباره انتقادهای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا از ناتو و همچنین جنگ ایران طی بیش از یک ماه گذشته ابراز نظر کرده است، همچنین نوشته در حالی که رئیس جمهوری فرانسه، تا پیش از این معمولا سعی میکرد با دیپلماسی و ملایمت با رئیسجمهور آمریکا رفتار کند، اما اظهارات اخیر او نشانه خشم و ناامیدی نسبت به ترامپ است. این موضع همچنین نشاندهنده جسارت فزاینده اروپاییها است که تا پیش از این تلاش میکردند نگرانیهای عمیق خود درباره این کمپین نظامی را با تمایل به حفظ رابطه با ترامپ متعادل کنند.
نیویورک تایمز در ادامه با اشاره به اینکه تنشها بر سر استفاده از فضای هوایی و پایگاههای نظامی اروپا افزایش یافته است، زیرا کشورهای اروپایی دسترسی به هواپیماهای جنگی آمریکایی یا اسرائیلی در عملیات تهاجمی را رد کردهاند؛ مینویسد که حتی رهبران کشورهایی مانند بریتانیا که سابقا روابط نزدیکی با آمریکا داشتند، ، بهطور آشکار درباره نیاز اروپا به تأمین امنیت خود بدون اتکا به واشنگتن صحبت میکنند.
این روزنامه در ادامه به بخش دیگری از اظهارات ماکرون درباره تلاش اروپا برای محافظت از مسیرهای حیاتی تجاری در تنگه هرمز اشاره کرده که گفت: این گزینهای نیست که ما انتخاب کردهایم و غیرواقعی است. به گفته رئیس جمهوری فرانسه تصرف تنگه هرمز زمان بیپایانی میطلبد و کشتیها را در معرض حملات ایران قرار میدهد.
در ادامه این گزارش میخوانیم که در حالی که ترامپ اغلب اروپا را مورد تمسخر قرار داده است، رهبران اروپایی سعی کردهاند شخصی کردن موضوع با رئیسجمهور آمریکا را محدود کنند. هرچند ترامپ با اظهاراتی نسبت به رابطه شخصی رئیس جمهوری فرانسه با همسرش، به گونه دیگری رفتار کرد.
ماکرون درباره حملاتهواپیمایی آمریکا علیه ایران گفت: من این عملیات را که آمریکاییها با اسرائیلیها درباره آن تصمیم گرفتهاند، قضاوت نمیکنم. این عملیات ما نیست.
وی همچنین هشدار داد که انتقادهای مداوم ترامپ از ناتو این اتحاد را تضعیف میکند: اگر هر روز درباره تعهد خود شک ایجاد کنید، آن را تهی میکنید. وقتی پیمانی امضا میکنید و به اتحاد متعهد میشوید، باید به آن وفادار باشید و هر روز درباره آن اظهارنظر نکنید.
استفان کورنلیوس، سخنگوی صدر اعظم آلمان، نیز گفته که این اولین بار نیست که ترامپ چنین میکند، و از آنجایی که این پدیده مکرر است، میتوانید خودتان پیامدهایش را قضاوت کنید.
به نوشته نیویورک تایمز ماکرون که از نخستین سالهای ریاستجمهوری خود با ترامپ روابط نزدیک داشته، اکنون از این وضعیت خسته شده و واکنش صریح او به ترامپ نشاندهنده خشم فزاینده اروپا نسبت به سیاستهای رئیسجمهوری آمریکا است.
این روزنامه همچنین مینویسد که در حال حاضر نارضایتیها بالا است، زیرا اروپا از جنگ ایران آسیب دیده است. این روزنامه روز جمعه به نقل از کمیسر انرژی اتحادیه اروپا اعلام کرد که کشورهای این قاره در حال بررسی تمام گزینهها از جمله سهمیهبندی سوخت و آزادسازی بیشتر نفت از ذخایر استراتژیک هستند، زیرا خود را برای یک شوک انرژی طولانیمدت ناشی از جنگ خاورمیانه آماده میکنند.
................................
صد کارشناس حقوق بین الملل آمریکایی: حملات آمریکا به ایران جنایت جنگی است
به گزارش خبرگزاری رویترز، بیش از ۱۰۰ کارشناس حقوق بینالملل در آمریکا، از دانشگاههایی مانند هاروارد، ییل، استنفورد و دانشگاه کالیفرنیا در نامهای که روز پنجشنبه دوم آوریل منتشر شد، اعلام کردند که عملکرد نیروهای آمریکایی و اظهارات مقامات ارشد این کشور نگرانیهای جدی درباره نقض قانون بینالمللی حقوق بشر، از جمله احتمال ارتکاب جنایات جنگی ایجاد کرده است.
این نامه، که در وبسایت مجله جاست سکیوریتی منتشر شده، بهطور خاص به اظهارنظر ترامپ در اواسط مارس اشاره میکند که گفته بود آمریکا ممکن است فقط برای تفریح به ایران حمله کند. همچنین در آن به اظهارات اوایل مارس پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا اشاره شده که گفته بود آمریکا ملزم به رعایت قوانین احمقانه جنگ نخواهد بود.
این کارشناسان در نامه خود اعلام کردند که بهشدت نگران حملاتی هستند که مدارس، مراکز درمانی و خانهها را هدف قرار دادهاند و به حمله به یک مدرسه دخترانه در میناب در نخستین روز جنگ اشاره کردند.
حملات به مراکز غیرنظامی در ایران، نگرانیهای شدیدی درباره نقض قوانین بینالمللی و حقوق بشر برانگیخته و کارشناسان حقوق بینالملل هشدار دادهاند که این نوع اقدامات ممکن است مصداق جنایت جنگی باشد.
از سوی دیگر، ترامپ روز چهارشنبه تهدید کرد که به ایران بهشدت حمله خواهد کرد. او گفت: ما طی دو تا سه هفته آینده بهشدت به آنها ضربه خواهیم زد. ما آنها را به عصر حجر بازمیگردانیم، جایی که به آن تعلق دارند.
حمله روز پنجشنبه آمریکا به یک پل در حال احداث در کرج نیز واکنشهای گستردهای را در پی داشت. در این حمله دستکم هشت نفر کشته و حدود ۱۰۰ نفر زخمی شدند. ترامپ پس از این حمله مسئولیت آن را پذیرفت و گفت در صورت عدم توافق با ایران، حملاتی مشابه به پلهای بیشتر و دیگر زیرساختها، از جمله نیروگاههای برق انجام خواهد شد.
در روزهای گذشته، همچنین انستیتو پاستور ایران هدف حمله هوایی قرار گرفت و بخشهایی از ساختمان و آزمایشگاههای مهم آن تخریب شدند. این مرکز با بیش از یک قرن سابقه در پژوهش و تولید واکسن نقش مهمی در سلامت عمومی داشت.
...................................
شکاف جهانی بر سر تنگۀ هرمز: از گزینه نظامی در شورای امنیت تا پیشنهاد توافق از سوی ظریف
همزمان با تشدید تنشها بر سر تنگۀ هرمز و نزدیک شدن شورای امنیت سازمان ملل به تصمیمگیری درباره احتمال استفاده از زور برای بازگشایی این گذرگاه راهبردی، شکاف عمیقی میان بازیگران اصلی این بحران شکل گرفته است: از یک سو هشدارهای تهران نسبت به هرگونه اقدام تحریکآمیز و از سوی دیگر تلاش کشورهای عرب خلیج فارس برای جلب حمایت بینالمللی جهت مداخلۀ نظامی.
در همین حال، در سطحی گستردهتر، دهها کشور به ابتکار بریتانیا وارد رایزنیهایی برای یافتن راهکاری مشترک جهت بازگشایی تنگۀ هرمز شدهاند. این تلاش نشان میدهد که بحران این گذرگاه از سطح منطقهای فراتر رفته و به یک مسئلۀ بینالمللی با پیامدهای اقتصادی و امنیتی گسترده تبدیل شده است.
در این میان، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجۀ پیشین جمهوری اسلامی ایران، در موضعگیری کمسابقهای از آغاز جنگ جاری، خواستار پایان درگیری از طریق توافق تهران با ایالات متحد آمریکا شده و پیشنهاد کرده است که جمهوری اسلامی در ازای لغو کامل تحریمها، تنگۀ هرمز را بازگشایی و برنامۀ اتمی خود را محدود کند.
ظریف در یادداشتی در نشریۀ "فارین آفرز" نوشت: حکومت ایران باید از موقعیت برتر خود نه برای ادامه جنگ، بلکه برای اعلام پیروزی و دستیابی به توافقی استفاده کند که هم به این درگیری پایان دهد و هم مانع بروز جنگی دیگر شود. او همچنین تأکید کرد که برای رسیدن به این منظور تهران میتواند محدود کردن برنامه هستهای و بازگشایی تنگۀ هرمز را در ازای لغو تمامی تحریمها پیشنهاد دهد.
این پیشنهاد همزمان است با اظهارات عباس عراقچی، وزیر امور خارجۀ جمهوری اسلامی ایران، که با لحنی کاملاً متفاوت، نسبت به هرگونه اقدام در شورای امنیت هشدار داده و اعلام کرده است: هرگونه اقدام تحریکآمیز از سوی مهاجمان و حامیان آنها، از جمله در شورای امنیت، تنها به پیچیدهتر شدن اوضاع خواهد انجامید.
موضعگیری متفاوت چهرههایی مانند محمدجواد ظریف، که از امکان مصالحه سخن میگویند، در کنار رویکرد تقابلی کنونی، نشاندهندۀ دوگانگی فزاینده در تهران در نحوه مواجهه با بحران است: میان ادامه مسیر تقابل نظامی و تلاش برای بازگشت به دیپلماسی. با تداوم بنبست در شورای امنیت و تشدید فشارهای میدانی و اقتصادی، تنگۀ هرمز اکنون به نقطۀ کانونی بحرانی تبدیل شده است که سرنوشت آن میتواند مسیر جنگ و پیامدهای جهانی آن را تعیین کند.
شورای امنیت سازمان ملل در حال بررسی پیشنویس قطعنامهای به ابتکار بحرین است که هدف آن تضمین امنیت کشتیرانی در تنگۀ هرمز است: گذرگاهی که در پی حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی ایران از ۲۸ فوریه، عملاً با اختلال جدی روبرو شده است.
جاسم البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، با اشاره به بسته شدن تنگۀ هرمز و جلوگیری از عبور کشتیهای تجاری و نفتکشها، از شورای امنیت خواسته است تمام مسئولیتهای خود را بر عهده گرفته و تمامی اقدامات لازم را برای حفاظت از مسیرهای دریایی و تضمین امنیت ناوبری بینالمللی اتخاذ کند.
با این حال، این ابتکار با مخالفت جدی برخی قدرتهای جهانی روبرو شده است. چین هشدار داده که چنین تصمیمی میتواند به استفاده غیرقانونی و بیرویه از زور حقانیت ببخشد و بهطور اجتنابناپذیر به تشدید تنشها منجر شود. روسیه نیز این پیشنویس را جانبدارانه توصیف کرده است.
در این میان، فرانسه نیز موضعی محتاطانه اتخاذ کرده است. امانوئل ماکرون، رئیسجمهوری فرانسه، با ابراز تردید نسبت به کارآمدی یک عملیات نظامی برای آزادسازی تنگۀ هرمز، چنین سناریویی را غیرواقعبینانه ارزیابی کرده و بر ضرورت پرهیز از تشدید تنش تأکید کرده است.
در نتیجه این اختلافها، متن قطعنامه که در ابتدا صراحتاً به استفاده از نیروی نظامی اشاره داشت، اکنون به سمت مجوز اقدامات دفاعی برای تأمین امنیت کشتیرانی تعدیل شده است. با این حال، هنوز مشخص نیست که این تغییرات بتواند نظر مثبت مسکو و پکن را جلب کند.
..................................
درخواست مای ساتو از جمهوری اسلامی: بلافاصله همه اعدامها را متوقف کنید
مای ساتو در بیانیهای با اشاره به شرایط جنگی و قطع اینترنت در کشور نوشت: گزارشهای اعدام از ایران به من میرسند. علاوه بر آن، کماکان اطلاعاتی دریافت میکنم که نشان میدهد افراد دیگری نیز ممکن است در معرض خطر اعدام باشند. با این حال، بدون مکاتبه رسمی و کسب رضایت، نمیتوانم نام آنها را ذکر کنم.
او با تاکید بر اینکه قطع مداوم اینترنت، نظارت مستقل را بهشدت دشوار کرده است افزود: من از مقامهای مسئول میخواهم که بلافاصله تمامی اعدامها را در این زمان بسیار سخت متوقف کنند و به خانوادهها اجازه دسترسی به افراد بازداشتشده را بدهند.
حامد بنیعامریان، برادر وحید بنیعامریان نیز با انتشار پستی در شبکه ایکس نوشت: جان برادرم در خطر فوری اعدام هست و هیچ اطلاعی از او در دست نیست.
وحید بنیعامریان متولد ۱۳۷۱، اهل سنقر کرمانشاه که پیشتر نیز در سال ۱۳۹۷ بازداشت شده بود در آذر ۱۴۰۳ توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب به ریاست قاضی ایمان افشاری به اعدام محکوم شد. چهار همپروندهای او به نامهای بابک علیپور، پویا قبادی بیستونی، علیاکبر دانشورکار و سیدمحمد تقوی در روزهای اخیر اعدام شدند.
اکنون وحید به همراه ابوالحسن منتظر به مکان نامعلوم منتقل شدهاند و نگرانی شدید از اجرای قریبالوقوع حکم اعدام آنها وجود دارد.
ابوالحسن منتظر هم که متولد ۱۳۳۸ و اهل تهران و سابقه سالها زندان دارد، همانند وحید و دیگر همپروندهایهای خود در آذر ۱۴۰۳ به اتهام ادعایی بغی به اعدام محکوم شد.
سازمان عفو بینالملل هشدار داده است که هفت زندانی سیاسی در ایران، از جمله وحید بنیعامریان و ابوالحسن منتظر، در زندان قزلحصار [استان] البرز در خطر فوری اعدام قرار دارند.
فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، ۱۲ فروردین، از جمهوری اسلامی خواست همه اعدامها را فورا متوقف کند.
......................................
سیوپنجمین روز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران؛ آتش در شناورهای مسافر و باربری بندر چارک
در روز جمعه، خبرگزاری هرانا دستکم ۲۰۶ حمله در قالب ۱۰۷ رویداد در ۱۳ استان کشور را ثبت کرده است. این رویدادها در مجموع منجر به ۱ تلفات انسانی شد. حملات گسترده به اسکله بندر چارک که محل پهلوگرفتن دهها شناور مسافربری و باربری بود خسارات گسترده ای به جا گذاشت، همزمان حمله به بخش های مختلف دانشگاه شهید بهشتی توجهات زیادی را به خود جلب نمود.
دادههای تجمیعی از آغاز درگیری ۹ اسفندماه تا زمان انتشار این گزارش –عبارتست از:
کشتهشدگان غیرنظامی: ۱۶۰۷ نفر (از جمله دستکم ۲۴۴ کودک)
کشتهشدگان نظامی: ۱۲۱۳ نفر
کشتهشدگان نامشخص (غیرنظامی/نظامی): ۷۱۱ نفر
چند آمار تجمیعی رسمی نیز از رسانههای رسمی ثبت شده است، از جمله:
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جدیدترین جزئیات از وضعیت جان باختگان، مصدومان و میزان خسارات وارده به زیرساختهای درمانی کشور را تا سی و پنجمین روز جنگ اعلام کرد. بر اساس این گزارش “استانهای تهران و هرمزگان بیشترین آمار شهدا را به خود اختصاص دادهاند؛ از تعداد مصدومان ۴ هزار و ۶۱۰ نفر خانم، ۱۸۸۱ کودک زیر ۱۸ سال و ۶۸ کودک زیر ۲ سال بوده اند. در حوزه درمان، ۳۱ هزار و ۷۶ نفر درمان و ترخیص شدند و ۴۷۶ بیمار بستری شده که روند درمان و ترخیص آنها در حال انجام است و تاکنون یک هزار و ۱۵۳ مورد عمل جراحی بر روی مصدومان انجام شده است. تیم ملی سلامت نیز متشکل از کادر درمان و اورژانس، ۱۱۶ مصدوم داشته و ۲۴ نفر از مدافعان سلامت در خط مقدم مقابله با بحران به شهادت رسیدهاند. همچنین ۲۵۱ زن، ۲۱۶ کودک زیر ۱۸ سال و ۱۷ کودک زیر ۵ سال به شهادت رسیده اند. از سوی دیگر، خسارات وارده به زیرساختهای بهداشتی و درمانی گزارش شده و بر اساس این آمار، ۵۴ پایگاه اورژانس، ۴۵ واحد مرکز درمانی و ۲۱۶ مرکز بهداشت آسیب دیدهاند. همچنین ۷ بیمارستان تخلیه شده و ۴۱ دستگاه آمبولانس نیز دچار خسارت شدهاند.
پیرحسین کولیوند، رئیس جمعیت هلالاحمر، در گفتوگو با رسانه ها گفت”از ابتدای جنگ فعلی تا امروز ۳ تن از امدادگران جمعیت هلالاحمر در جریان عملیاتهای امداد و نجات به شهادت رسیده و ۱۴ نفر دیگر هم مجروح شدهاند. وی اضافه کرد تا امروز ۲۰٬۳۹۹ واحد تجاری، صدها مرکز حیاتی، و هزاران خانه که دیگر مأمن آرامش نیستند در کنار ۲۹۰ مرکز درمانی و بهداشتی، ۶۰۰ مدرسه و ۱۷ مرکز هلالاحمر در نتیجه حملات دشمن تخریب شدند.
تدروس آدهانوم مدیرکل سازمان جهانی بهداشت، در پیامی در ایکس اعلام کرد که “این نهاد از اول مارس تاکنون بیش از ۲۰ حمله به نظام سلامت ایران را تایید کرده که به جان باختن دستکم ۹ نفر انجامیده است.
نمای کلی رویدادها در روز جمعه
رویدادهای ثبتشده پراکندگی جغرافیایی قابل توجهی را نشان میدهند. در بخش قابل توجهی از رویدادها.
تحلیل اولیه نشان میدهد که استان تهران با سهم ۳۵ درصدی در صدر لیست استانهایی که مورد حمله قرار گرفته اند دیده میشود. استان خوزستان، با سهم ۱۴ درصدی در ردیف دوم و استان البرز با سهم ۱۰ درصدی در رده سوم قرار میگیرد. در ادامه این لیست، استانهای بوشهر، اصفهان و آذربایجان شرقی به ترتیب قرار می گیرند.
فهرست اهداف گزارششده مورد اصابت / آسیبدیده
در روز جمعه، حملات ثبت شده منجر به آسیب به ۳۱ شیء یا تأسیسات منحصربهفرد شده است.
نمونههایی از اهداف ثبتشده:
1- فرماندهی نیروی انتظامی (قم)
2-سایت های موشکی (برازجان)
تأسیسات تحت حفاظت حقوق بینالملل بشردوستانه
بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه، مراکز درمانی و خدمات اورژانس، مراکز بشردوستانه و مکانهای مسکونی از وضعیت حفاظت ویژه برخوردار هستند. در روز جمعه، خبرگزاری هرانا به طور مقدماتی موارد زیر را ثبت کرده است:
۱- شرکت توفیق دارو (تهران)
2- تفرجگاه عینالی (تبریز)
3- دوازاده شناور و لندیک گرافت غیرنظامی (بندر چارک)
4- انبار امدادی (شیراز)
5- داشگاه شهید بهشتی (تهران)
6- تونل جاده ای قره تپه (میانه)
7- اسکله ندر چارک (بندر چارک)
8- واحد مرغداری و طیور (بهبهان)
تلفات غیرنظامیان
در این روز، دستکم ۱ شهروند غیرنظامی کشته شده است.
تلفات نظامی
در بازه این گزارش، هیچ گزارشی از تلفات نظامی به دست نیامده است. تلفات نظامی عمدتاً در چارچوب حمله به پایگاههای ارتش و سپاه پاسداران گزارش می شوند.
تصور می شود تلفات نیروهای نظامی بسیار بالاتر از ارقام ذکر شده در این گزارشات باشد اما به دلیل ماهیت امنیتی اطلاعات نظامی و عدم دسترسی گروههای حقوق بشری و رسانه ها به محل حضور آنان این بخش عمدتا گزارشات تلفات افسران ارشد یا نیروهای نظامی که در مناطق شهری حضور داشته اند را در برمیگیرد.
...........................................